Leesopdracht 2b, Verlichting. Reize door het Aapeland

Een reis door het Apenland

Een reis door het Apenland. Dit boek van J.A. Schasz is een erg interessant boek. Het gaat over een man die, nadat hij zijn vrouw, dienstmeid, paard en hond per ongeluk had laten verdrinken omdat hij niet kon kiezen wie hij moest redden, op de vlucht slaat voor zijn boze dorpelingen. Hij arriveert vervolgens in het Apenland. Een land waar apen wonen en leven volgens een bepaalde hiërarchie.

Daar wordt hij gezien als aap 'nummer 7854' die is verdwenen en teruggekeerd als mens. Het levensdoel van de apen is om menselijk te worden, en na veel lange vergaderingen besluit de meerderheid van de apen dat dit doel alleen verwezenlijkt kan worden als alle apen hun staart laten afhakken. De apinnen denken eerst dat de staart als metafoor gebruikt wordt voor het mannelijk lid, en zijn daarom fel tegen de algemene afhakking. Wanneer dit echter door de voorstanders wordt rechtgezet, en het afhakken door de apinnen zelfs gezien wordt als een goede manier om plaats te maken voor een tweede 'zinnebeeldige' staart, is het hek van de dam en wordt besloten tot massale amputatie. Een bloedbad volgt en de meeste apen vinden jammerlijk de dood.

Door gebruik te maken van dit land drijft Schasz de spot met verschillende aspecten uit de toen huidige maatschappij. Het boek is gepubliceerd tijdens de Verlichting. Nu is de vraag: Is 'Een reis door het Apenland' door J.A. Schasz representatief voor de Verlichtingsliteratuur?

Het is natuurlijk lastig om te bepalen of een boek bij een bepaalde periode hoort of niet. Hoeft het boek alleen in de periode te zijn geschreven of moet het boek aan bepaalde eisen voldoen? Om het duidelijk te houden zal ik dit bepalen aan de hand van de kenmerken. Bevat 'Een reis door het Apenland' voldoende kenmerken van de Verlichting om representatief te zijn voor deze periode?

Om te beginnen was het voor deze periode gebruikelijk om imaginaire reisverhalen te schrijven. Dit boek is daar een uitstekend voorbeeld van.